Fysieke toegankelijkheid
Praktijkvoorbeelden om een inclusieve leeromgeving en cultuur te versterken
Braille-aanduidingen voor betere oriëntering
Lokalen zijn voorzien van braillestickers, waardoor studenten met een visuele beperking zich zelfstandiger kunnen oriënteren binnen het gebouw.App voor digitale navigatie in schoolgebouwen
Nieuwe gebouwen, tijdelijke roosterwijzigingen of meerdere locaties kunnen zorgen voor onzekerheid en afhankelijkheid van anderen. Lees meer.
Direct naar:
Inspiratie
Tips
Kansen
Praktijkvoorbeelden
Hoe ziet inclusie er in de praktijk uit? In deze paragraaf laten we zien hoe verschillende onderwijsinstellingen hiermee aan de slag zijn gegaan. De praktijkvoorbeelden maken zichtbaar wat werkt, welke impact dit heeft op studenten en welke lessen anderen hieruit kunnen meenemen.
Fysieke toegankelijkheid
Kansen om een inclusieve leeromgeving en cultuur te versterken
Ontwikkelkans | Eigenaarschap | Wat is nodig? | Waarom? |
Studenten actief betrekken bij beleid en uitvoering Raakt ook aan:
|
| Betrek studenten met een ondersteuningsbehoefte vanaf het begin bij beleid, projecten, huisvesting en toegankelijkheidsvraagstukken. | Studenten zijn ervaringsdeskundigen. Hun ervaringen helpen om beleid en voorzieningen beter aan te laten sluiten op de praktijk. |
Inclusieve introductie, huisvesting en ondersteuning Raakt ook aan
|
| Zorg dat introductieprogramma's, woonvoorzieningen en ondersteuningsstructuren beter laten aansluiten op studenten met een ondersteuningsbehoefte. | Een goede start vergroot de kans dat studenten zich thuis voelen en actief deelnemen aan het onderwijs. |
Fysieke toegankelijkheid van gebouwen verbeteren Raakt ook aan
|
| Neem toegankelijkheid mee vanaf de ontwerpfase van nieuwbouw en verbouwingen. Toets gebouwen aan geldende normen en voer verbeterplannen uit. | Studenten moeten zelfstandig gebruik kunnen maken van onderwijsgebouwen en voorzieningen. |
Meer inzicht in wat werkt Raakt ook aan
|
| Verzamel feedback van studenten, monitor resultaten en onderzoek welke maatregelen effectief zijn. | Beslissingen worden gebaseerd op ervaringen en data in plaats van aannames. |
Duidelijke verantwoordelijkheid en organisatie Draagt bij aan
|
| Beleg toegankelijkheid structureel binnen de organisatie, wijs vaste aanspreekpunten aan en richt tijdig werkgroepen in met betrokkenheid van studenten. | Inclusie vraagt om eigenaarschap, samenwerking en continuïteit. Zonder duidelijke verantwoor-delijkheden blijven ambities vaak hangen in losse initiatieven. |
Direct naar:
Inspiratie
Tips
Kansen
Praktijkvoorbeelden
In deze paragraaf belichten we de kansen om de inclusie van studenten met een ondersteuningsbehoefte verder te versterken. We verkennen welke stappen onderwijsinstellingen kunnen zetten om de doelen van het VN-verdrag Handicap dichterbij te brengen en een toegankelijke leeromgeving voor alle studenten te realiseren. Denk hierbij aan verbeteringen in faciliteiten, processen, beleid en professionalisering van medewerkers.
Tip | Aanpak | Voorbeelden |
|---|---|---|
Laat studenten zelf ontdekken wat voor hen werkt. | Ga niet uit van aannames en beslis niet voor studenten welke ondersteuning of aanpassingen passend zijn. | |
Voer regelmatig toegankelijkheids-schouwingen uit. | Betrek hierbij studenten met een ondersteuningsbehoefte om knelpunten in gebouwen, voorzieningen en processen vanuit gebruikersperspectief in beeld te brengen. | |
Betrek studenten vanaf de start bij bouw- en verbouwprojecten. | Zo kunnen toegankelijkheidsaspecten direct worden meegenomen in het ontwerp en hoeven aanpassingen niet achteraf plaats te vinden. | |
Maak gebruik van ervaringskennis. | Deel ervaringen, praktijkvoorbeelden en geleerde lessen via interne en externe platforms zodat kennis breed beschikbaar komt. | |
Werk met een structurele coördinator toegankelijkheid. | Zorg voor een duidelijk aanspreekpunt binnen de instelling dat toegankelijkheidsvraagstukken bewaakt en verbindt. | |
Ontwikkel onderwijs volgens de principes van Universal Design for Learning (UDL). | Zorg dat onderwijs en lesmateriaal vanaf de start toegankelijk zijn voor een brede groep studenten. | |
Gebruik actuele vraagstukken als ingang voor het gesprek over inclusie. | Thema's zoals toegankelijkheid, welzijn, AI of stagediscriminatie kunnen helpen om inclusie breder bespreekbaar te maken. | |
Werk samen met organisaties die expertise hebben op het gebied van toegankelijkheid. | Maak gebruik van bestaande kennis en ervaring om beleid, voorzieningen en ondersteuning verder te verbeteren. | |
Stimuleer een open houding in de begeleiding van studenten. | Luister naar ervaringen en behoeften van studenten en zoek samen naar passende oplossingen. | |
Richt introductieactiviteiten toegankelijk in. | Zorg voor duidelijke informatie, toegankelijke locaties, alternatieve programmaonderdelen en voldoende aandacht voor studenten die behoefte hebben aan rust of extra ondersteuning. |
Fysieke toegankelijkheid
Tips om een inclusieve leeromgeving en cultuur te versterken
Direct naar:
Inspiratie
Tips
Kansen
Praktijkvoorbeelden
Wat kun je als instelling vandaag al doen? In deze paragraaf vind je praktische tips en ideeën die direct toepasbaar zijn in de onderwijspraktijk. Zo werk je op een haalbare manier aan een inclusieve leeromgeving voor alle studenten.
Fysieke toegankelijkheid
Inspiratie om een inclusieve leeromgeving en cultuur te versterken
Op zoek naar praktische ondersteuning of nieuwe ideeën? In deze paragraaf hebben we handreikingen, infosheets, studentervaringen en andere bruikbare hulpmiddelen verzameld. Ze kunnen je helpen om inclusie verder vorm te geven binnen jouw onderwijspraktijk.
Direct naar:
Inspiratie
Tips
Kansen
Praktijkvoorbeelden
Onderzoek Universiteit Utrecht rondom fysieke toegankelijkheid rolstoelgebruikers
Handreiking Fysieke toegankelijkheid
Handreiking Studentenparticipatie voor inclusieve onderwijsaanpak
Deze voorbeelden zijn niet uitputtend. Bekijk ook de andere:
Inclusie-element
2. Leeromgeving en cultuur
Voorbeelden
Verantwoord gebruik van AI en inclusieve AI-ontwikkeling
Bij de ontwikkeling en inzet van AI-toepassingen wordt expliciet aandacht besteed aan inclusie, toegankelijkheid en het voorkomen van vooroordelen in algoritmen en datasets.Ondersteuning bij toegankelijk lesmateriaal
Een docent is wekelijks een halve dag beschikbaar om collega's te ondersteunen bij het toegankelijk maken van lesmateriaal.Braille-aanduidingen voor betere oriëntatie
Lokalen zijn voorzien van braillestickers, waardoor studenten met een visuele beperking zich zelfstandiger kunnen oriënteren binnen het gebouw.Werkgroep toegankelijkheid met studentenparticipatie
Studenten denken actief mee in een werkgroep toegankelijkheid en leveren input op beleid, voorzieningen en verbeteringen binnen de onderwijsinstelling.Ondersteuning bij urgente huisvestingsvragen
Voor studenten die door bijzondere omstandigheden dringend woonruimte nodig hebben, zijn er regelingen.
Best practice
...
Hoe ziet inclusie er in de praktijk uit? In deze paragraaf laten we zien hoe verschillende onderwijsinstellingen hiermee aan de slag zijn gegaan. De praktijkvoorbeelden maken zichtbaar wat werkt, welke impact dit heeft op studenten en welke lessen anderen hieruit kunnen meenemen.
To do's
Tips
Inspiratie
Inclusie-element
2. Leeromgeving en cultuur
Voorbeelden
In deze paragraaf beschrijven we de acties van de onderwijsinstellingen die worden opgepakt om de inclusie van studenten met een ondersteuningsbehoefte te verbeteren. We identificeren de stappen die we samen moeten zetten om te voldoen aan de verplichtingen van het VN-verdrag handicap en de toegang voor alle studenten te waarborgen. Dit omvat zowel structurele veranderingen, zoals het aanpassen van faciliteiten en processen, als het ontwikkelen van beleid en het bieden van trainingen.
Tips
Inspiratie
To do's
Activiteit
...
Activiteit
...
Inclusie-element
2. Leeromgeving en cultuur
Voorbeelden
Wat kun je als instelling vandaag al doen? In deze paragraaf vind je praktische tips en ideeën die direct toepasbaar zijn in de onderwijspraktijk. Zo werk je op een haalbare manier aan een inclusieve leeromgeving voor alle studenten.
Tips
Inspiratie
Tip 2
...
Tip 1
...
To do's
Inclusie-element
2. Leeromgeving en cultuur
Onderzoek Universiteit Utrecht rondom fysieke toegankelijkheid rolstoelgebruikers
Handreiking Fysieke toegankelijkheid
Handreiking Studentenparticipatie voor inclusieve onderwijsaanpak
Deze voorbeelden zijn niet uitputtend. Bekijk ook de andere:
Tips
Op zoek naar praktische ondersteuning of nieuwe ideeën? In deze paragraaf hebben we handreikingen, infosheets, studentervaringen en andere bruikbare hulpmiddelen verzameld. Ze kunnen je helpen om inclusie verder vorm te geven binnen jouw onderwijspraktijk.
To do's
Voorbeelden